Bugun...



Bavyeram yikelaşha Munih

Tarih: 04-10-2016 20:58:04 + -


Yiĺeskesi, Oktoberfest (Şepıweğu cegu) yao zı śıfı zeuş’e gore şağepsı


Bavyeram yikelaşha Munih

Şepıweğu cegu’  

   

Almanyem yı xeḱu ĺenıkome (eyalet) yaşışew, Bavyeram yı kelaşha Munih’im, ğe kese Oktoberfest (Şepıweğu cegu) yao zı śıfı zeuş’e gore şağepsı. Yej mır zığepsıxereme kızeraoremće, Dunayem téḣuhare yaneha šıfı zeuş’e yınır mırı. Mı zeuş’em yıbbe neha ber Onığo mazem şeḣumiy,

 

 

Şepıweğu mazem  şızeréjağem payeştın “Şepıweğu Cegu” rao. 1810 yıĺesım Şepıweğu mazem yı 12m, Bavyeram yı pşew tésığem yıko 1. Ludwig’im Polonya thamatem yıpḣu Therese’r kızfaşem, cegur zı ṩı zefeğaṩeće yawxıjınew yaoáğağ. Cır kale guzegum kinağemiy, a ĺeḣanem Munih kalem pemışıjaşew, şöfı ḣoáṕew şıtığe gubğe šiqum, ay kışéğejağew Theresem yı şöĺ ( Theresienwiese) rao. Kızaratxıjıremće, a ṩığaşem yepĺınew keqoştı thamatexer, Tığem re Woşxım yığeğunenıxew zı çel çadır) gore yağeağağ.  A çelır, yıwıjıre Viyana kewḉüham (1683) kınewıjı Wosmenıme kaénıjığew, a zawem zere yadeapıağağexem feş’ıće, tırḱu ğerı min zawliy yığusexew Bavyeram kıratığağexew kaojı. A ĺeḣanem ya lağe suretgorem kızériğeĺağoremće, a çelım maze nıkoxeriy ( Hilal) zere tétıxew, nebǵe zawleme zedaığıxew kırahaćıştığ. Munih kaler zış’ereme yamıĺeğuğemiy  yauğeştın, a Wosmene ğerıxeme yarağeṫığağexe psı ğogum nepiy  “ Türkengraben” rao.  Mıy feoáğe ṫu yıı’. Zır, “Tırḱu kexer” adereriy, “Tırḱu ṫığexer” arı.  A ĺeḣanem tırḱu ğerew ĺ’ağexer zııraṫenew kexaṕe şıağepıtiy, tırḱuxeme ya hadexer, ḣıristiyan kexaṕeme yaxaramığaĺhaw,  oáşhajım fedexeme kalem peşıjao yaşağeṫıĺıştığex.  Cır, a ĺeḣanem kıénığew ziy kexaṕe zere şımıemiy arı kioátere.  Aderer, mıy desıxeme neha rağeqow şıt. A şeğum yaş’ığağe pşı wıne yınıgore ( Schloss Nymphenburg)  psı ğoguće (kanal) kalem kırapxığağ.  Nepiy şıe, cır kale qošıdedem kinejığew şıtı  Tırḱu wıramım ( Türkenstrasse) nese keqoştığe mı psı ğogur tırḱu ğerıme zere yarağeṫığem paye a šer kıténağeće yaĺıte.  Aneğunem şıtı kalejıye zawlemiy, “ Türkenfeld ” (Tırḱu feşü’) , “Türkheim” (Tırḱu xeḱu)  fede šexer yaratığexew şıtıx.

 

 

Mı cegu-ṩı ğaşer šıfıxeme yagu rihağağeştın, ay kıćeĺıqore yıĺesımiy, ca waḣtem, śıfıxer a şöfım şızereğoyıxew, şéşöw, şıcegow yejağex. Mı xabzer, zawe-bane ĺeşıxer zışıḣuğe yıĺesıxer xemıĺıteştıme, ay kışéğejağew cıre nese zepımıwew keqoáğ. Ṩı ğeṩenır yıĺes 2010 m, a nısaşem  yı yıĺes kıtéğaze 200m kınewıjı  zerahajığep.   Yaṫuánere Dunaye zawem kınewıjı, yıĺes 1950m kéjağew  ğe kese, kéqure şaṕe- cegoáṕxemiy,  şéşöw-şıcegunew keqore šıfıxemiy yaxaḣogow kırıqoáğ. Śıfew kaqorem xeḣokese, şağaare çelıxemiy, axeme ya yınağiy yını ḣuzepıtew yejağ.  Mı çelıxeme, minı tıfım yıćew minı 12m nese šıfı yarıfenew ş’ığex.  Yapew, Munih kalem re ay yı aneğune şısı šıfıxer keqoştığexemiy, yıwıjım, Awrupe xeğegu pstewmiy, ayiy şhadećıjew Amerike, Awustralye, Japonyem nese šıfı kızerımıćıjıre xeğegu başe şıejep.  Axeme ya peşhafew bğeş’eğonınew şıtır, šıfew keqoreme yabbe neha berem,  “Tracht” raow zışaĺere şığınıxer arı. Bavyeram yı koájemeyadesıxeme zışaĺeştığe şığınıxer, "mode" ḣujığew kaqore pstewmiy zışaĺew rağejağ.   Bzıĺfığeme zışaĺerem “Dirndlé rao. Yışıpke keṕoştıme, ya bğe yıxığe xemıĺıteştıme,  ṫequ adıǵe bzıĺfığeme zışaĺerem feweğade.  Ḣuĺfığeme şö ğoḉenc ćaḱo zışaĺe.

 

1985 yıĺesım 7,1 milyon šıfı kéquğağ. Yıĺes 2014’ım keqoáğe nebǵexer 7,7 milyon litre bire yeşöáğex. Zı litre birer mığe 11 Euroće yaşağ.  Ğeréqopqğe, mafe 15 m, (2014)  çü 112, şqe 48, ko 20 000 , çetı 500 000 şaşxığ. Thaçetıre adere šiqu-şöqow yaşxığexer deĺıtağexep.  Mığe, terörüm yı şınağoće ay fedizdede šıfı be kemıqoáğew kaoáğ. Yaşxığe blımxeriy ay fedizdede ḣunepıştın.  Yıĺes 1980  nazi teröristıme bombe kışağewağem nebǵe  13 yıwćığağ. Yejriy a bombem yıwćığe teröristım, a ofır yej yışhaće yızakow  yış’ağeće yaĺıtağemiy, ar kezıofıtağexer nepe nese kağenefağeşüğexep.  Yawıjre mafededem, mı kestxırem yehaĺ’ağew suret zawle tésxınew sıuhağ. Yapew sine kıéwağer, şöĺır zereşıtew keş’ıhağew, yıhağuxer polisme kawuçühağew zere şıtığer arı. Ay peşhafew, mığe  ḱuće yımıhaşüxew, yımıwenışüxe paye, yıhağuxer ş’ıgum xeṫağe ğuş’ı pṩeğu ğumıxemće  yağeğunağexew şıtığ.

 

 

Munih kalem desıxeme yaşışew nebǵe ber, ğe kese a waḣter kıznesırem  kaler gum ranezı dećıx. A thamafe ṫum ya wınexer wase değuće çıreće yaratıx.  Awmi, a wasem yı nıkore neha be, wınew wıšeṕığexer kabze  yarağeş’ıjınım pağeqodejı.   Yeşöw, zamış’ejew, kejıxew, zıpığuthajıxew, şüme ğozaye yapıwıjew moće-mıće şıĺı  ḣuĺfığe-bzıĺfığexer zıpĺeğurem  wigu’ yaşećı.  Birer zı litre şöĺaxemće yaşex. Zağore,  başe yeşöğexer zebjeṫew- zeşıhajıxezı zawe-banexer kırağećıx.  Zezawew, zerewıajew, sımeceşım yaşenfaye ḣuxeriy maéxep. Çelıme yarıhaşöw, ṫısıṕe zığotığexer, ṫequ zéşöxe kınewıjı, anexeme yatétıxew, zedewıcew yejejıx. Zağorexeme zaṫei (zaṫećı), aderexemiy axer neha kağealıxew, bire şöáĺexer yaratew rağaşögome zıtétıxem nehaće yaş’ıx. Wıćıter, haynaper yamış’ejew, šıfığem yećıjıx.  Zağorexer, başe yeşöáğexew, zamış’ejew şewım ḉelım yı ibiće şeğoĺıhezı meşıyex. Areştew  pşıha zexewejığom yı wıne, yı otelı nemısıjışöw, zimış’ejew şıĺı bzıĺfığeme bzecağexer yaraş’exewiy meḣu.  Ay şılejenew xaşığexe polisxem re, doktorxeme  a ĺeḣanem wéáḣopsenew şıtep. Şılajere bzıĺfığexeriy, wase değu kağaḣemiy,  zéqoxepetew, başe yeşöáğew   zızımış’ejıre ḣuĺfığexer yaayĺeyıgoće anem’ejı yaş’ıjıx.  

 

Psıwıne ğogum yiğaĺeğoáće

 

 

 




Kıxećıṕe: Tıw Faik

Mı kebarım 2034 fedize yecağex.

FACEBOOK PIUH
Pıuh

ADERE DUNAY Kebarxer

BERE ZÉCAĞE KEBARXER
  • NEPE
  • MI THAMAFEM
  • MI MAZEM
YAWUJIRE ZITÉGUŞIAĞEXER
FOTO GALERİ
  • Ladik Adıǵe xasem yiuxığo
    Ladik Adıǵe xasem yiuxığo
  1. Ladik Adıǵe xasem yiuxığo
FOTO GALERİ
WİDEO GALERİ
  • ŚET CEWDET SAİD ÉFENDI - 2
    ŚET CEWDET SAİD ÉFENDI - 2
  • Cewdet Said Éfendı 1
    Cewdet Said Éfendı   1
  • Xexes Wideo
    Xexes Wideo
  • Şeşen
    Şeşen
  • Se kısegupsış
    Se kısegupsış
  • Nıbjır 35
    Nıbjır 35
  1. ŚET CEWDET SAİD ÉFENDI - 2
  2. Cewdet Said Éfendı 1
  3. Xexes Wideo
  4. Şeşen
  5. Se kısegupsış
  6. Nıbjır 35
WİDEO GALERİ
YUKARI